Pırlanta Nedir?
Pırlanta alyans yada tek taş pırlanta yüzük kullanımı gün geçtikce artmaktadır. İnsanlar sevdiklerine, onlara ne denli önem verdiklerinin göstergesi olarak, pırlanta almak istemektedirler. Pek çok kişiye sorulduğunda pırlantanın değerli bir maden olduğu cevabını alabiliriz. Ancak, bu kişilerden pek azı pırlantanın aslında elmasla (diamond) aynı maden olduğu bilincindedir. Evet, pırlanta dediğimiz şey, aslında özel olarak kesilmiş (57-58 fasetli özel kesim) elmastan başka birşey değildir.

Peki elması bu kadar değerli kılan şey, onun sadece bu kadar uzun ve zor bir süreçte oluşması mıdır? Tabiki hayır. Elmasın, dolayısıyla da pırlantanın ışık geçirgenliği, ışığı büyülü bir şekilde yansıtması, yani ışıkla dansı ona insanlar tarafından en fazla istenilen ve değer verilen madenlerden biri olmasının en büyük sebebidir. Çünkü onu taşıyan kişi, ışığın dansıyla, bulunulan ortamda bütün dikkatleri kolayca üzerinde toplar.

Peki bu kadar mıdır pırlanta hakkında söylenebilecekler. Yani 57-58 fasetli spesifik bir kesime sahip elmasın yani pırlantanın genel anlamda, başka özelliği yok mudur? Evet vardır, bu özellikde pırlantanın bölümleridir. Pırlantalar, Külah, Kemer ve Taç olmak üzere üç ana bölümden oluşurlar. En altta bulunan bölüm külah bölümüdür. Külah kesimindeki kesim kalitesi maksimum ışık yansıması için son derece önemlidir. Külahın üstündeki bölüm Kemer bölümüdür. Şüphesiz bu bölümdeki mükemmellikde pırlantanın kalitesinde çok önemlidir çünkü görece kalın bir kemer daha mat bir pırlanta demektir.

Kemer bölümünün üstünde ise Taç bölümü yer alır. Maksimum faset sayısı taç bölümünde olduğu için, doğal olarak ışığın büyüsü en çok bu bölümde görülür ve hissedilir. Pek çok madende olduğu gibi elmasında kendine özgü renkleri vardır. Hatta bu renkler onun değeri açısından kesinlikle büyük önem taşır. Elmas doğada değişik renklerde bulunabilir. Bal sarısı, mavi, siyah, yeşil, menekşe, kırmızı, beyaz, pembe, en sık görülen elmas renkleridir.Pembe, menekşe, yeşil renk tonlarına sahip elmaslar daha nadir bulunurlar ve bu renkleri taşıyanlar, diğer renkteki elmaslara göre doğal olarak daha değerlidirler.

Dünyada en zengin elmas madeni Afrika kıtasında bulunmaktadır. Hemen hemen yeryüzünde çıkarılan bütün elmas madeninin yarısı Afrika kökenlidir. Ayrıca Rusya, Kanada, Avustralya, ve Brezilya'da önemli elmas rezervlerine sahiptir.

 Carat (Karat-Kırat) Nedir ?
Bir müchever için (pırlanta, elmas. altın) kullanılan, onun ağırlığını ve ölçülerini gösteren birimdir Carat. 1 carat elmasın ağırlığı, 0,1 ila 2 gr arasında kabul edilir.

Dünyanın en büyük elması yaklaşık 530 carat olan ve 1900'lü yılların hemen başında Güney Afrika'da bulunan Cullinan I (Star of Africa) Elması'dır.

Ülkemizde bulunan ve en büyük elmaslar içinde önemli bir yeri olan Kaşıkcı Elması ise 86 caratdır.

Dilimizde, altın için "Ayar" ölçü birimi kullanılsada, aslında bu sadece günlük kullanım dilindedir. Uluslararası terminolojide kullanılan ise Carat'dır. 24 carat altın, saflığa en yakın altın birimidir.

Mücevher Sertifikası Nedir?
Bir mücheverin hemen hemen bütün özelliklerini, tarafsız ve gerçek bir şekilde belirten belgelerdir mücevher sertifikaları. Bu sertifikaları dünya çapında hazırlayan, bu konudaki otoriteleri ve güvenirlikleri dünyaca kabul edilmiş şirketler vardır.

Özellikle belirli bir kıratın üzerinde, (yani ortalama pırlantaların üzerinde) bir mücevher almak istiyorsanız, satın alacağınız firmanın düzenlemiş olduğu sertifika yerine, mutlaka bu saygın kuruluşlardan birinin sertifikası olup olmadığını kontrol ediniz.

Bu kuruluşlar, 4 C olarak kabul edilen, Kesim (Cut), Berraklık (Clarity), Renk (Color) ve Carat birimlerinin herbiri hakkında doğru bilgileri kullanarak bu sertifikaları düzenlerler.

Bir mücheverin sertifikası düzenlenirken, ayrıca ölçüleri, fiziksel durumu, rengi, cilası vb.göz önünde bulundurulur.
 

Pırlantada Renk
Mücevher olarak kullanılan taşlara değer veren şey, onların ışığı yansıtması ve ışığın onların içindeki dansı olduğunu söyleyebiliriz. Pırlantanın bunu en iyi şekilde yapabilmesi için tamamen şeffaf ve renksiz bir görüntüsü olması gereklidir.

Genel olarak bilinmesi gereken şudur ki, pırlanta bu şeffaf ve renksizlikten ne kadar uzaklaşırsa değerini o ölçüde kaybeder. Bu yüzden uçuk kahve tonları ve uçuk sarıya çalan renklerdeki size gösterilen pırlantaların, kolaylıkla diğerlerine göre değersiz olduğunu kabul edebilirsiniz.

Fizik kurallarını kabaca hatırlayacak olursak, aslında renk denilen şeyin ışığın kendisi veya ışığın nesne tarafından yansıtılması olduğunu hatırlarız. Bir taşın rengini belirlemek, matematiksel değerler vermek kadar kolay ve kesin bir iş değildir. Onun renk değeri konusunda bir fikir vermek için, en azından Master Set diye tabir edilen özel bir renk skalası kullanmak gerekir. Eğer her hangi bir kişi, size çıplak gözle bakarak, ve özellikle gelişigüzel bir ışık ortamında (dükkan içi) pırlantanın renk değeri konusunda birşeyler söylüyorsa, söylenen değere kesinlikle şüphe ile yaklaşın!

Renk değeri için spektrofotometre veya colorimetre denilen araçlar kullanılarak ölçüm yapılsa bile, daha öncede söylediğimiz gibi, bu değerleri matematiksel değerler gibi kabul edemeyiz. Bu konuda yapılabilecek en iyi şey, özellikle ortalama rakamların üzerinde değerli bir taş alacaksanız, uluslararası sertifikada yazan renk değerlerini kontrol etmek olmalıdır.

Pırlanta, Mücevher Bakımı Nasıl Olmalıdır?
Pırlantaların doğasından gelen bir dayanıklılık ve sağlamlığı vardır. Ancak onları kullanırkende bazı tehlikeler mevcuttur. İster pırlanta yüzük şeklinde olsun, ister başka bir formda olsun, bir müchevher için, kullanıcısı bayanlar olduğu için, en başta gelen riskler her türlü kimyasal maddelerdir. Kimyasal bazlı ( ozon, aseton, alkol, deodorant, parfüm) ürünleri kullanırken dikkatli olmak ve mümkünse kullandığınız pırlantayı direk olarak bu gibi ürünlere maruz bırakmamak gerekmektedir.

Bir başka riskde, eğer kullandığınız birden fazla pırlanta varsa (örneğin tektaş pırlanta ve broş), bunların birbirleriyle direk temasta olabilecek şekilde aynı muhafaza vs içinde saklanmasıdır.

En iyi saklama şekli, her birinin ayrı ayrı şekilde ve özel korumalı kutularında tutulmasıdır. Pırlantanızı temizlenmesi için, aldığınız kuyumcuya götürmeniz daha güvenilir bir yoldur.

      Pırlanta Sertifikasını Doğru Okumak (Pırlanta özellikleri)
Eşinize, annenize veya sevdiğiniz bir kişiye pırlanta bir yüzük veya kolye hediye etmek istiyorsunuz. Herhangi bir kuyumcuya gittiniz. Beğendiğiniz pırlantanın sertifikasının bulunup bulunmadığını sordunuz. Onlarda size, ait olan pırlantanın sertifikasını verdi. Burada ilk başta dikkat etmeniz gereken husus, verilen sertifikanın sadece taşı alacağınız şirketin kendisi tarafından mı yoksa uluslararası güvenilirliğe sahip bir şirket tarafından mı düzenlenmiş olduğudur.

Ancak şunu unutmamak gerekir ki, uluslararası sertifikaların düzenlenmesi ciddi ve pahalı bir iştir. Bir sertifika yaklaşık 100 usd malolur. Dolayısıyla, eğer almayı düşündüğünüz pırlanta 1000 YTL civarında ise şüphesiz bu sertifikaya gerek duymayabilirsiniz. Ancak eğer değerli bir pırlanta almayı düşünüyorsanız, kesinlikle uluslararası sertifikası olup olmadığını araştırın.

Her uluslararası sertifikanın sadece kendine ait olan bir seri numarası vardır. Sertifikayı düzenleyen kuruluşun internet sayfasından, sertifikadaki numarayla o pırlantayı karşılaştırmanız, menfaatiniz bakımından en uygun davranış olacaktır.

 Pırlanta Sertifikalarındaki Özellikler:
Pırlanta Özelliği     Özellik açıklaması
Shape and Cutting Style:     Pırlantanın sahip olduğu şekil ve kesim tarzı
Measurement:     Yükseklik, çap ölçüm değerleri
Carat Weight     Sahip olduğu ağırlık
Color Grade     Sahip olduğu renk skalasındaki değer
Light Performance     Parlaklık ölçü değeri
Clarity Grade     Berraklık değeri
Cut Grade     Kesim kalite değeri
Finish     Cila ve simetri kalite değeri
Polish     Cila kalite değeri
Girdle     Kemerin sahip olduğu kalınlık ölçüsü
Culet     Külah ucu ölçüsü
FL-IF     Çok ender bulunan mükemmel berraklık ölçüsü
WS1-2     Belli belirsiz izlerin (mikroskop altında) bulunması, mükemmel berraklık ölçüsü
VS1-2     Çok az izlerin bulunması (mikroskop altında) mükemmelin bir alt ölçüsü
SI1-2     Çıplak gözle görülebilen izlerin görülebildiği iyi taş ölçüsü
I1-2-3     Gözle farkedilebilen lekelerin bulunması ve matlığın ölçüsü
D-E-F-G     Renk skalasında en değerli ölçüler. En değerli olan D'dir.
H-I-J     Renk skalasında ortalama değerler
K-L-M     Renk skalasında düşük (kalite) değerler


Derecelendirme kuruluşları, yukarda belirtilen özellikleri aşağıdaki sözcüklerle betimleyebilirler:

ID : İDEAL
EX : EXCELLENT (Mükemmel)
VG : VERY GOOD ( Çok İyi)
G : GOOD (İyi)
F : FAİR (Ortalama)
P : Poor ( Düşük Kalite)


Dünyada Başlıca Pırlanta Sertifikası Veren Kuruluşlar:

GIA (Gemological Institude of America)
IGI (International Gemmological Istitude)
HRD (Hoge Raad voor Diamant)
AGS (American Gem Society)
LFG (Laboratoire Français de Gemmologie)